Suriye’nin güneybatısındaki Süveyda bölgesinde bir Dürzi vatandaşın kaçırılması sonrası çıkan çatışmalarda 50’ye yakın kişi öldü, 100’den fazla kişi yaralandı. Şam yönetimi askeri müdahaleyle bölgeyi kontrol altına almaya çalışırken Dürzi gruplar direniş gösterdi. İsrail ise bölgedeki Suriye tanklarını hedef alarak hava saldırısı düzenledi. İsrail’in amacı, Dürzileri koruma gerekçesiyle Süveyda’da tampon bölge oluşturarak Suriye’yi zayıflatmak ve parçalamak. Türkiye ise Suriye’nin toprak bütünlüğünün korunması yönünde diplomatik girişimlerle devrede.
Gazeteci Cevat Gök: Süveyda’da Dürziler ile Şam Yönetimi Arasında Gerginlik Tırmanıyor
Burası Suriye’nin güneybatısı; İsrail ve Ürdün sınırına yakın, Süveyda bölgesi. Şam’ın hemen güneyinde yer alan bu bölgede yaklaşık 25 bin Dürzi yaşıyor. Son günlerde ise burada ciddi bir kriz yaşanıyor.
Geçtiğimiz hafta sonu, bir Dürzi manavın bir bedevi aşireti tarafından kaçırılıp soyulması üzerine bölgede büyük bir gerilim başladı. Bu olay, kısa sürede bir ayaklanmaya dönüştü. Yaşanan çatışmalarda yaklaşık 50 kişi hayatını kaybetti, 100’den fazla kişi yaralandı.
Durumun kontrol altına alınması için Şam yönetimi bölgeye asker gönderdi, ancak bu da yeni çatışmaları beraberinde getirdi. Son olarak çıkan çatışmalarda 6 Suriye askerinin öldüğü, çok sayıda askerin de yaralandığı bildiriliyor. Süveyda’da gece gündüz sokağa çıkma yasağı uygulanıyor ve taraflar arasında müzakereler sürüyor.
Dürzilerin ruhani liderleri, çatışmaların sonlandırılması adına, “barış, uzlaşma ve Suriye’nin birliği” yönünde çağrılar yaparken; bazı Dürzi silahlı gruplar ise Şam güçlerinin bölgeye girişini engellemeye çalışıyor. Çatışmalar hâlen yer yer devam ediyor.
Bu arada İsrail’in Süveyda’daki gelişmelere doğrudan müdahalesi dikkat çekiyor. İsrail, geçtiğimiz günlerde bölgedeki Suriye tanklarına ve zırhlı araçlarına hava saldırısı düzenledi. Bu saldırılarda da ölü ve yaralılar olduğu bildirildi.
İsrail’in bu müdahalesini “Dürzileri korumak” gerekçesiyle açıklasa da, esas hedefinin Suriye’yi zayıflatmak ve bölmek olduğu yorumları yapılıyor. İsrail’in daha önce Golan Tepeleri’ni ilhak ettiğini hatırlatan Cevat Gök, İsrail’in şimdi de Süveyda’da bir tampon bölge oluşturarak bölgeyi fiilen kontrol altına almak istediğini belirtiyor.
Gök’e göre bu strateji, “böl-parçala-yönet” anlayışının devamı. Eğer Süveyda’daki Dürzilere özerklik tanınırsa, bu durum Suriye’deki diğer azınlıkları da harekete geçirebilir ve ülkenin parçalanmasına yol açabilir.
Cevat Gök, bu noktada Türkiye’nin kritik bir rol oynayabileceğini vurguluyor. Lübnan’daki Dürzilerin liderlerinden Veli Can Bolat’ın geçtiğimiz dönemde Türkiye’yi ziyaret ederek Cumhurbaşkanı Erdoğan’la görüştüğünü hatırlatıyor. Görüşmede, Suriye’nin toprak bütünlüğünün korunması ve azınlıkların entegrasyonu konusunda Türkiye’den destek istendi.
Gök’e göre, Türkiye’nin Şam, Beyrut ve diğer Arap ülkeleri ile iş birliği içinde hareket ederek Suriye’nin parçalanmasını engellemesi yönünde bölgesel bir beklenti var. Öte yandan, İsrail hem Şam rejiminin zayıflamasını hem de Süveyda gibi bölgelerin kopmasını hedefliyor.
Sonuç olarak, gerginlik halen sürerken Dürzi ruhani ve siyasi liderlerin Şam yönetimiyle müzakereleri devam ediyor. Ancak uzlaşma sağlanamazsa, İsrail’in olası bir fiili müdahalesi ve işgali çok daha kolaylaşabilir.
